Na Uniwersytecie Warszawskim odbywa się wyjątkowa konferencja naukowa pod hasłem „Podziemia Warszawy w kontekście europejskim. Ukryte oblicza miasta, od powojennej odbudowy po współczesny rozwój”. Wydarzenie, które trwa od 3 do 4 kwietnia, jest otwarte dla wszystkich zainteresowanych i stanowi część obchodów 80-lecia rozpoczęcia odbudowy stolicy. Patronat nad nim objął Prezydent m.st. Warszawy, a uczestnicy z różnych zakątków Europy mają okazję przyjrzeć się podziemnej Warszawie w szerokim, międzynarodowym kontekście.
Celem konferencji jest analiza i omówienie funkcji warszawskich podziemi oraz ich roli w historii, teraźniejszości i przyszłości miasta. Organizatorzy pragną odpowiedzieć na kluczowe pytania: jak bardzo te przestrzenie zostały zbadane, czy są nadal wykorzystywane i jakie mogą mieć zastosowanie w przyszłości? Istotnym aspektem dyskusji jest również okres powojennej odbudowy, który w znacznym stopniu wpłynął na obecny kształt podziemnej infrastruktury Warszawy.
W wydarzeniu biorą udział eksperci z wielu europejskich miast, w tym Paryża, Neapolu, Luksemburga, Charkowa i Lwowa. Wśród prelegentów znajdują się naukowcy, konserwatorzy zabytków, architekci, artyści, przedstawiciele władz miejskich oraz osoby korzystające na co dzień z tych przestrzeni. Podczas konferencji omawiane są kwestie związane z architekturą, historią i społecznymi aspektami miejskich podziemi, a także wyzwania związane z ich ochroną, dostępnością i potencjalnym rozwojem.
Podczas otwarcia wydarzenia głos zabrała Aldona Machnowska-Góra, zastępczyni prezydenta m.st. Warszawy, podkreślając znaczenie podziemi w kontekście zarówno historycznym, jak i symbolicznym. Zwróciła uwagę na ich dwojaką naturę – z jednej strony kojarzą się one z dramatycznymi wydarzeniami wojennymi, takimi jak Powstanie Warszawskie, a z drugiej budzą nostalgię za przedwojenną Warszawą, często określaną mianem „Paryża Północy”. Jej słowa podkreśliły, jak ważne jest zachowanie tych miejsc jako integralnej części dziedzictwa miasta.
W programie konferencji znalazły się również liczne panele dyskusyjne, w tym piątkowe wystąpienie wiceprezydentki Warszawy, Renaty Kaznowskiej, poświęcone zagadnieniom takim jak możliwość stworzenia podziemnych tras turystycznych oraz wykorzystanie warszawskich podziemi w celach kulturalnych i turystycznych. Jej prezentacja ma na celu znalezienie odpowiedzi na pytanie, czy podziemia miasta mogą stać się atrakcyjnym produktem turystycznym, który wzbogaci ofertę stolicy i przyciągnie nowych odwiedzających.
Podziemia od zawsze pełniły kluczową rolę w funkcjonowaniu miast. Były wykorzystywane jako schrony, magazyny, nekropolie, a także elementy wojskowej i komunikacyjnej infrastruktury. Ich wpływ na życie społeczne i rozwój urbanistyczny jest niepodważalny, dlatego tak istotne jest spojrzenie na nie z perspektywy nowoczesnego zarządzania miastem. Organizatorzy konferencji podkreślają, że celem spotkania jest również omówienie nowoczesnych metod integracji podziemnych przestrzeni z codziennym życiem mieszkańców, a także ich roli jako żywego dziedzictwa kulturowego.
Warszawskie podziemia, będące często jedynym zachowanym śladem historycznej zabudowy po wojennych zniszczeniach, wzbudzają ogromne zainteresowanie badaczy i miłośników miejskiej historii. Wciąż otwarta pozostaje kwestia ich przyszłości – czy staną się one elementem atrakcyjnej i funkcjonalnej przestrzeni miejskiej, czy też pozostaną jedynie reliktem przeszłości? Dyskusje podczas konferencji koncentrują się na możliwościach adaptacji i wykorzystania tych unikalnych miejsc w projektach kulturalnych, edukacyjnych i turystycznych.
